biologia paprotniki

- Paprotniki są bardzo starą grupą roślin. Przodkowie paprotników pojawili się w erze paleozoicznej na przełomie syluru i dewonu, około 420 milionów lat temu. Były to pierwsze rośliny lądowe, u których występowała wzniesiona pionowo łodyga, a w jej centralnej części znajdowała się wiązka przewodząca wodę, złożona z martwych komórek. Przedstawiciele to: Rhynia, Psilophyton, Asteroxylon. Są to rośliny wymarłe.

- Wymarłe paprocie drzewiaste, które osiągnęły największy rozwój w karbonie, uformowały najbogatsze złoża węgla kamiennego. Do wymarłych paprotników zaliczamy także lepidodendrony i sigilarie, kopalnych przodków widłakowych (do dziś przetrwały spośród tej grupy wodne porybliny), klinolisty i kalamity, wymarłą grupę skrzypowych oraz wymarłe staropaprocie (megafyton) przedstawicieli współczesnych paprociowych.

- Występują powszechnie w lasach strefy umiarkowanej oraz strefy tropikalnej, gdzie wykazują największą różnorodność form. Drzewiaste paprocie są rodzimymi roślinami wilgotnych lasów tropikalnych; występują w Nowej Zelandii, w Afryce Południowej.

- Najważniejszym ich osiągnięciem ewolucyjnym, w porównaniu z mszakami, jest rozwinięcie diploidalnych tkanek sporofitu, a tym samym wykształcenie sprawnych tkanek przewodzących, wzmacniających i okrywających. Są pierwszymi organowcami. Tkanka przewodząca, którą tworzy ksylem i floem, umożliwia im osiąganie większych rozmiarów (do 18 m w strefach tropikalnych), zaś tkanka okrywająca skuteczniej chroni przed wysychaniem i uniezależnia wegetację pokolenia diploidalnego od obecności wody w otoczeniu.

– Paprotniki są roślinami wieloletnimi. Wykształciły korzenie, zazwyczaj kłączowe łodygi oraz liście o dużych powierzchniach asymilacyjnych. U niektórych gatunków wyróżniamy dwa rodzaje liści: płonne służące do asymilacji, bez zarodników – trofofile oraz służące do rozmnażania, z zarodnikami – sporofile. Zarodnie, które u mszaków znajdowały się na szczycie sporofitu, umieszczone są na liściach lub w zakończeniach pędów.

- U wszystkich zachodzi przemiana pokoleń. Dominuje diploidalny, trwały, samodzielny sporofit zbudowany z korzeni, łodyg i liści; gametofit jest silnie zredukowany, zamiera po usamodzielnieniu się sporofitu.

Biologia - układ pokarmowy człowieka

Układ pokarmowy człowieka


Do układu pokarmowego człowieka zaliczamy przewód pokarmowy wraz z jego gruczołami oraz zęby i język. Przewód pokarmowy zaczyna sięotworem ustnym, a kończy otworem odbytowym. Kolejne odcinki tego przewodu to: jama ustna, gardło, przełup, żołądek, jelito cienkie i jelito grube. W okolicy jamy ustnej występują trzy pary dużych gruczołów ślinowych zwanych śliniankami (ślinianki przyuszne, podjęzykowe, podżuchwowe). Ślinianka przyuszna jest gruczołemsurowiczym, a zarazem największym gruczołem ślinowym. Ślinianki podżuchwowe i podjęzykowe należą do gruczołów surowiczo- śluzowych.


Żołądek przeżuwaczy składa się z żwacza, czepca, ksiąg i trawieńca. Trawieniec ze względu na wydzielanie enzymów trawiennych nazywany jest żołądkiem właściwym. W żwaczu pod wpływem wydzielanych przez ogromną ilość symbiotycznych mikroorganizmów, zachodzą liczne procesy w tym rozkład celulozy. Rozkład celulozowych ścian ułatwia dostęp do białek zawartych we wnętrzu komórek roślinnych.



Wchłanianie polega na przetransportowaniu produktów trawienie przez błony komórkowe nabłonka jelitowego do naczyń włosowatych krwionośnych lub limfatycznych:

-wchłanianie cukrów, jako cukry proste w dwunastnicy i jelicie czczym

-wchłanianie tłuszczów, w jelicie cienkim

-białka i kwasy nukleinowe, wchłaniane w jelicie cienki.

ang - gramatyka

Czasy:

teraŸniejsze:

Present Simple


Present Continuous

Present Simple / Present Continuous

Present Perfect

Present Perfect Continuous

przeszłe:

Past Continuous

Past Simple

Past Perfect / Past Perfect Continuous

przyszłe:

Future Simple

To be going to

Future Perfect

historia - Upadek Imperium Rzymskiego

Upadek Imperium Rzymskiego

Do kryzysu wewnątrz imperium dołączył kryzys zewnętrzny. Gdyby nie sytuacja zewnętrzna, to Rzym podniósłby się z kryzysu. Przyczyną była wielka wędrówka ludów. Barbarzyńcy: - ludy germańskie: Goci, Wizygoci, Ostrogoci, Longobardowie, Wandalowie - Słowianie - Ludy pochodzenia irańskiego, tureckiego (Hunowie).

Germanowie zajmowali płd Skandynawię i wędrowali na południe, przeszli przez ziemie polskie. Wyparli Celtów, na linii Dunaju zatrzymani pr zez J.G. Cezara. Oktawian August ustanowił granicę, III/IV w. - przekraczają Dunaj i wkraczają w granice imperium . W IV w. zostali wyparci przez Juliana Apostatę, ale tylko na 50 lat . Germanowie korzystali z osiągnięć Rzymian - język, rzemiosło, obyczaje. Cesarze cenili sobie męstwo Germanów, coraz częściej znajdowali się w armii rzymskiej. Nie chcieli służyć Rzymowi. Germanowie byli tańsi. W IV w. do armii zaczęły wstępować całe germańskie oddziały. Pod koniec IV w. Germanowie zaczęli obejmować także dowództwo w oddziałach rzymskich. W IV w. pozwolono im na osiedlanie się w granicach imperium, bo krainy były nie zaludnione /kryzys/. W imperium rzymskim chrześcijaństwo staje się religią państwową i Germanowie przejmują je, ale skażone herezjami /pojawiły się już w I w./. Germanowie przejęli herezją ariańską. Jej twórcą jest Ariusz - uważał on, że Chrystus jest tylko stworzeniem - został adoptowany w momencie chrztu. Przeciwko temu wystąpił biskup Aleksandrii - Aleksander. Zażądał odwołania poglądów, ale Ari usz ich nie odwołał. Cesarz Konstantyn zwołuje sobór, który miał rozstrzygnąć spór /pasował mu bardziej arianizm/. W 325 r. sobór w Nicei rozstrzygnął , że Ariusz jest w błędzie i Konstantyn podpisał to, wyraził na to zgodę. Ariusz musiał opuścić swoje miasto i nauczał Germanów. Gdy potem Germanowie atakowali, to aby nawrócić na właściwą drogę Hunowie zmusili Germanów do poszukiwania ziemi w imperium. Jedna z grup przybyła nad Morze Czarne. W 2. poł. IV w. Hunowie zadają klęskę Gotom i Ostrogotom. Plemiona te wędrują wtedy na południe. Wizygoci zwrócili się wówczas o pomoc do cesarza Walensa. Cesarz pozwolił osiedlić się Germanom w Tracji i obiecał wyżywienie.

geografia - szata roslinna

Szata roślinna Polski

Szata roślinna Polski jest typowa dla strefy klimatów umiarkowanych.

Spore zróżnicowanie klimatyczne Polski spowodowało też znaczne, jak wielki obszar, zróżnicowanie jej szaty roślinnej. W Polsce północno-wschodniej, która ma klimat stosunkowo chłodny, ulegający wpływowi klimatu kontynentalnego, wykształciła się charakterystyczna dla tej części kraju formacja roślinna - lasy iglaste.
Natomiast na obszarach Pojezierzy Niżu Środkowopolskiego i pasa Wyżyn
- znajdujących się pod wpływem klimatu morskiego - rosną lasy mieszane
z przewagą drzew iglastych.

Na południowym krańcu Polski, Karpatach i Sudetach, występują piętra roślinne (regiel dolny i górny), zajmowane przez lasy mieszane i iglaste.

Dowodem przejściowości polskiego klimatu - między klimatem morskim (na zachodzie) a na wschodzie) - są zasięgi niektórych gatunków drzew. Przez Polskę przebiega także wschodnia granica zasięgu buka, jawora i lipy.

Bujne lasy pokrywały obszar Polski prawie w całości jeszcze w X wieku.
Z biegiem czasu, w miarę zajmowania coraz to nowych terenów dla celów rolniczych, przemysłowych, komunikacyjnych i osadniczych
powierzchnia leśna kurczy się.

biologia tkanki przewodzące

Tkanki przewodzace

U roślin występują dwa typy tkanki przewodzącej; ksylem (drewno) przewodzący wodę i rozpuszczone w niej sole mineralne oraz floem (łyko) przewodzący rozpuszczone substancje pokarmowe (związki organiczne), np. glukozę. U wszystkich roślin wyższych spośród komórek ksylemu rozwijają się najpierw cewki (tracheidy) - wydłużone, ostro zakończone komórki, których ściany wykazują zgrubienia pierścieniowe, spiralne lub jamkowane. Później inne komórki łącząc się ze sobą końcami tworzą naczynia (tracheje). W miarę rozwoju wierzchołkowe ścianki końcowe komórek ulegają rozpuszczeniu, boczne zaś ściany grubieją tworząc celulozowe rurki służące do przewodzenia wody, które mogą osiągać długość 3 m. Zarówno w cewkach, jak i w naczyniach cytoplazma w końcu obumiera, tak że powstają puste rurki, które spełniają właściwe im funkcje. Zgrubienia ścianek komórkowych powstałe w wyniku odkładania się ligniny (drzewnika), substancji warunkującej twardość oraz drewnienie pędów i korzeni roślin, sprawiają, iż ksylem może spełniać rolę nie tylko tkanki przewodzącej, lecz także tkanki wzmacniającej. W wyniku podobnego łączenia się komórek końcami powstają również rurki sitowe floemu. Jednak w tym wypadku ścianki końcowe komórek nie zanikają, lecz pozostają w postaci perforowanych płytek, zwanych sitami.

polski lektura

dżuma

Autor: Albert Camus.

Tytuł: Dżuma.

Data pierwszego wydania: 1947 rok.

Rodzaj literacki: epika.

Gatunek literacki: powieść-parabola.

Temat: wybuch i przebieg epidemii dżumy, próby walki z chorobą, reakcje mieszkańców w obliczu klęski.

Problematyka: przedstawienie życia, jako walki człowieka ze złem.

LEKTURA....

Czas akcji: lata czterdzieste dwudziestego wieku, akcja rozpoczyna się szesnastego kwietnia, zaś zakończenie ma miejsce w lutym następnego roku.

Miejsce akcji: algierskie miasto portowe Oran.

Bohaterowie: doktor Bernard Rieux, Jean Tarrou, Raymond Rambert, Joseph Grand, Cottard.

Filozofia: egzystencjalizm.

„Jest rzeczą równie rozsądną ukazać jakiś rodzaj uwięzienia przez inny. Jak ukazać coś, co istnieje rzeczywiście, przez coś co nie istnieje”.

Autorem tych słów jest Daniel Defoe, a pochodzą one z dzieła jego autorstwa, pt. Dziennik roku zarazy oparty na obserwacjach i zapiskach najważniejszych wydarzeń zarówno publicznych jak i prywatnych, które zaszły w Londynie podczas wielkiego nawiedzenia 1665 roku.

Dzieło to jest literacką relacją z zarazy, która zaatakowała Londyn w XVII wieku, ale zostało wydane w 1722 roku. Camus posługiwał się tą kroniką, pracując nad Dżumą. Zaczerpnął między innymi sam pomysł zarazy i odizolowania miasta oraz reakcję ludności na te zjawiska. Powieść francuskiego pisarza ma znacznie bogatsze w przesłanie filozoficzne.